Lý gai

Ribes uva-crispa

Dễ · Phù hợp người mới

Về Lý gai

Lý gai, là cây bụi rụng lá có gai thuộc họ Grossulariaceae có nguồn gốc từ châu Âu, tây bắc châu Phi và tây Á. Cao 1–1,5 m, nó tạo ra quả mọng tròn đến bầu dục có màu từ xanh và chua (dùng nấu ăn) đến đỏ, vàng hoặc tím và ngọt (dùng tráng miệng). Quả trong suốt khi chín, lộ rõ gân và hạt bên trong — một viên ngọc tự nhiên của thế giới quả mọng.

Lý gai chịu lạnh (vùng USDA 3–7) và ưa điều kiện mát, ẩm trong bóng râm một phần đến nắng đầy đủ. Chúng là một trong số ít loại quả phát triển tốt trong bóng râm, lý tưởng cho tường hướng bắc và trồng dưới tán. Thân có gai làm cho việc thu hoạch khó khăn, nhưng các giống không gai và ít gai đã có sẵn.

Lý gai là đặc trưng của Anh: món lý gai fool (quả trộn với kem tươi), bánh lý gai crumble và tương lý gai là các món ăn cổ điển của Anh. Các cuộc thi trồng lý gai thời Victoria, đặc biệt ở Cheshire, Anh, là một trong những cuộc triển lãm làm vườn lâu đời nhất thế giới, với những người trồng cạnh tranh để tạo ra quả đơn nặng nhất. Các giống chua dùng nấu ăn làm mứt và bánh nướng đặc biệt, trong khi các giống tráng miệng đủ ngọt để ăn tươi. Giống như các loài Ribes khác, lý gai đã bị hạn chế ở Mỹ để bảo vệ thông trắng.

có thể ăn được
có khả năng chịu lạnh
có khả năng chịu bóng râm

NƯỚC

Ít nước

Tưới tối thiểu

ÁNH SÁNG

Bóng râm một phần

2–4 giờ trực tiếp

CHỊU LẠNH

Chịu lạnh tới -40°C (-40°F)

Vùng chịu lạnh USDA 3–8

Cách chăm sóc Lý gai

Tưới nước

Xuânkhoảng 4 ngày một lần
Hạkhoảng 3 ngày một lần
Thukhoảng 5 ngày một lần
Đôngkhoảng 10 ngày một lần

Đất · Giàu và thoát nước

Lớp phủ mặtPhân trộn10%
Hỗn hợp chínhĐất trồng + phân trộn 3:180%
Lớp thoát nướcSỏi10%

Bổ sung lớp phân trộn mỗi mùa.

PHÂN BÓN

Phân cân đối 14-14-14

Phân cân đối đáp ứng cả ba nhu cầu cùng lúc, giữ cho lá, rễ và hoa cùng phát triển mà không phần nào bị lệch.

N33%P33%K33%

Đạm · Lá
Lân · Rễ + Hoa
Kali · Cứng cây

Xuânkhoảng 30 ngày một lần
Hạkhoảng 30 ngày một lần
Thukhoảng 45 ngày một lần

Nhận nhắc tưới nước cho Lý gai — miễn phí trên iPhoneTải trên App Store

Nhìn nhanh

Bản địaChâu Âu, Châu Phi
Chiều cao3–5 ft (0.9–1.5 m)
Độ rộng3–5 ft (0.9–1.5 m)
Màu hoaxanh, màu hồng
Màu láxanh
Màu quảxanh
Đấtđược thoát nước tốt, loam, rộng rãi
Vị tríVườn

Mùa hoa

CHU KỲ NỞ HOA

Nở rộ nhất

Th6–Th8

Hoa xanh lục nhỏ tự thụ phấn; sương giá có thể làm hỏng hoa sớm — trồng ở nơi có mái che.

Hương thơm

KHÔNG HƯƠNG

Không có hương thơm đáng kể.

Độc tính

Vật nuôi Nhẹ

pectin và vitamin C

NgườiChóMèo

Not reported

TIẾP XÚC Không có đường phơi nhiễm nào được báo cáo.

TÁC ĐỘNG Được tiêu thụ rộng rãi và quả chưa chín rất chua.

GHI CHÚ Không có độc tính nào được báo cáo đối với người trong danh mục này; điều này không phải là bằng chứng cho thấy cây có thể ăn được hoặc vô hại.

Slight

quả
nhận vào

TIẾP XÚC Ăn quả.

TÁC ĐỘNG Có những lo ngại về lượng tiêu thụ vừa phải.

GHI CHÚ Quả chín an toàn cho người; gai gây tổn thương cơ học.

Slight

quả
nhận vào

TIẾP XÚC Ăn quả.

TÁC ĐỘNG Có những lo ngại về lượng tiêu thụ vừa phải.

GHI CHÚ Quả chín an toàn cho người; gai gây tổn thương cơ học.

Thông tin mang tính giáo dục, không phải tư vấn y khoa hay thú y. Nếu nghi ngờ tiếp xúc, hãy liên hệ bác sĩ hoặc bác sĩ thú y.

PHÂN BỐ

Bản địa
Du nhập

Châu Âu
Châu Phi

Lịch sử

Lý gai có nguồn gốc từ châu Âu và tây bắc châu Phi. Nó được đưa vào trồng trọt ở Anh từ thời Tudor; những người làm vườn của vua Henry VIII đã trồng nó, và các tác phẩm của Francis Bacon có đề cập đến nó. Truyền thống "câu lạc bộ lý gai" của Anh thế kỷ 18-19 phát triển ở vùng công nghiệp Midlands và miền bắc nước Anh, đặc biệt quanh Manchester và Cheshire, nơi những người đam mê thuộc tầng lớp lao động cạnh tranh để trồng những quả đơn lẻ lớn nhất.

Hiệp hội Lý gai Goostrey ở Cheshire, thành lập năm 1800 và vẫn hoạt động, tổ chức các cuộc thi cân quả hàng năm đã thúc đẩy việc chọn lọc giống "trình diễn" tối ưu hóa cho quả mọng đơn khổng lồ. Các quả lý gai trình diễn hiện đại thường vượt quá 40-60 gram — gần bằng trọng lượng của một quả mận. Truyền thống Cheshire là một trong những hội trồng cây cạnh tranh liên tục lâu đời nhất thế giới.

Các giống tráng miệng để nấu ăn và làm mứt khác nhau, được lai tạo vì hương vị hơn là kích thước. Lý gai fool — một món tráng miệng truyền thống của Anh gồm lý gai trộn với kem ngọt — là cách sử dụng ẩm thực đặc trưng. Giống như các loài Ribes khác, lý gai đã bị cấm ở một số vùng của Hoa Kỳ do lo ngại về bệnh gỉ sắt thông. Đến thế kỷ 18, các câu lạc bộ lý gai Anh tổ chức các cuộc thi trình diễn — truyền thống này vẫn tiếp tục ở Cheshire cho đến ngày nay. Cuốn sách 'The Anatomy of Dessert' năm 1929 của Edward Bunyard dành những lời văn say mê cho các giống lý gai. Lệnh cấm Ribes ở Hoa Kỳ đã hạn chế nghiêm trọng việc trồng trọt ở Mỹ, nhưng sự quan tâm đang hồi sinh.

Biểu tượng và ý nghĩa

Ý nghĩa biểu tượng

Lý gai châu Âu mang Nỗi nhớ — một vật cố định trong vườn nhà tranh Anh, quả chua của nó được nướng thành bánh fool và crumble trong một thế giới gia đình được ghi nhớ. Nó cũng mang truyền thống Cạnh tranh, với các cuộc thi lý gai hàng thế kỷ ở các làng miền bắc nước Anh, nơi người trồng cố gắng sản xuất quả mọng đơn nặng nhất. Sự cạnh tranh thân thiện được bảo tồn cùng với các công thức nấu ăn.

Hoài niệm — Gắn sâu trong truyền thống vườn nhà tranh Anh, chùm ruột gợi lên những kỷ niệm quý giá về thời gian đơn giản hơn
Cạnh tranh — Các cuộc thi trồng trọt kéo dài hàng thế kỷ tượng trưng cho sự cạnh tranh thân thiện và sự tận tâm với nghề

Nguồn gốc tên gọi

Ribes từ tiếng Ả Rập 'ribas'; 'uva-crispa' từ tiếng Latin 'uva' (nho) + 'crispa' (xoăn/có lông), mô tả quả có vỏ lông. 'Gooseberry' nguồn gốc không chắc chắn — có thể từ tiếng Hà Lan 'kruisbes' hoặc tiếng Đức 'Krausbeere'.

Công dụng & sự thật thú vị

Quả chua xanh đến đỏ dùng trong bánh nướng, mứt và rượu vang
Thân có gai tạo thành hàng rào thấp năng suất

Cây liên quan

Các cây khác thuộc chi Ribes

Cây có cách chăm sóc tương tự

Câu hỏi thường gặp

Bao lâu tưới Lý gai một lần?

Mùa hè tưới khoảng 3 ngày một lần; mùa đông khoảng 10 ngày một lần. Điều chỉnh theo thời tiết, kích thước chậu và độ thoát nước.

Lý gai cần bao nhiêu ánh sáng?

Bóng râm một phần: 2–4 giờ trực tiếp. Quan sát lá — cháy lá hoặc vươn dài nghĩa là cần điều chỉnh ánh sáng.

Lý gai có độc với chó mèo không?

Pets Slight (Dogs Slight · Cats Slight) Thông tin mang tính giáo dục, không phải tư vấn y khoa hay thú y. Nếu nghi ngờ tiếp xúc, hãy liên hệ bác sĩ hoặc bác sĩ thú y.

Lý gai có dễ trồng không?

Có — đây là loại cây dễ trồng, phù hợp cho người mới.

Lý gai nở hoa khi nào?

Cây thường nở hoa vào Th6–Th8 ở Bắc bán cầu.

YardMate

Nhận diện mọi loài cây trong vài giây

Chụp một tấm ảnh — YardMate gọi tên cây, chẩn đoán vấn đề và nhắc bạn khi cần tưới.

Tải trên App Store